DIE WOUDMAN

DIE WOUDMAN
2022-06-15

So entjie buite die dorp is die mooiste woud wat jy in jou lewe nog gesien het.
In die woud groei al die koning-bome. Geelhout, Stinkhout, Swarthout en nog baie ander wiese name ek nou al vergeet het. Maar dit maak nie saak nie.

Niemand het ooit in die woud gaan stap of piekniek hou nie. Hulle was vreesbevange-bang vir die woud. Jy noem net die woud iewers in die dorp en die mense lyk of hulle horries kry.

Op ‘n dag toe vra ek vir Babsie, wat by die Tuisnywerheid werk, hoekom die mense so bang is vir die woud. Ek vra maar toe net uit nuuskierigheid uit, want Babsie by die Tuisnywerheid ken almal en elkeen se storie op die dorp.
Sy vertel toe vir my dat Bakster nr A23, die vrou wat die lemoenkoeke bak, vir haar vertel het dat daar ‘n demon van ‘n man in die woud woon. Hy toor ‘n mens. Babsie sê Bakster A23 van die lemoenkoeke sê dat daar ‘n man in die woud woon wat hou ophou met toordery en heksery.
“Maar dit kan nie wees nie Antie Babsie” sê ek en om net die ding bietjie dikker te maak lieg ek by en sê vir Babsie van die Tuisnywerheid dat ek al in die woud gestap het en niks gewaar het nie.
“Kind, moet asseblief nooit weer dit doen nie. Daai man het so gek geword dat die malligheid in sy harsings gaan sit het en as die malligheid eers in jou harsings sit, is dit verby. Jy kom nooit weer reg nie, sê Lydia by die sentrale vir my” praat Antie Babsie sonder om asem te haal.
Om die vrede te bewaar sê ek toe nou maar dat ek nooit weer in die woud sal gaan stap nie.
Ek koop toe sommer Bakster A23 se lemoenkoek en stap uit.
Ek kan mos nou voel hoe Antie Babsie my agterna bekyk, net om vir Lydia by die sentrale te bel sodat Lydia vir Bakster A23 kan bel om die storie te vertel.

Ek wag tot so agtermiddag toe ek Bakster A23 se lemoenkoek in ‘n paar snye sny, dit in ‘n bakkie sit en woud te te stap.

Al kruipend en sluipend stap ek van boom tot boom, bos tot bos, ook maar aan die bang kant, maar braaf genoeg om te sien of ek die man kan sien wie se malgeid in die harsings loop sit het.
So stap ek tot skemer deur die woud, sien niks nie en gaan huistoe.
Ek besluit om vir niemand te vertel nie.
My ma sê altyd dat Miems wat op die plotte bly sê, mens vertel nie alles vir die mense nie. Sommige dinge hou jy vir jouself.

So gaan dit toe aan vir maande, later ‘n jaar, later ‘n jaar en ‘n half, twee jaar, drie jaar, vier en ‘n half jaar tot amper 10 jaar wat ek deur die woud sluip opsoek na die man wie se gekgeit in sy harsings gaan sit het en ek vertel vir niemand nie.

Op ‘n dag, dit was ‘n Vrydag, toe ek weer deur die woud stap, so namiddag se kant, staan ek agter die mooiste geelhoutboom wat ek nog gesien het. Ek vergeet om bang te wees en vryf oor die stam van die boom. Dis asof die boom se hartklop in my hartklop kom lê het. Doef….Doef….Doef…

“Hierdie boom het jou klaar gekies. Sy hartklop val by jou hartklop in” praat iemand agter my.
Ek skrik nie. Weet jy, dis asof ek geweet het dat iemand gaan praat.
Ek kyk om.
Daar staan ‘n baie ou man met lang grys hare, soos toutjies, ‘n lang baard, potblou oë wat glimlag en stukke lappe vir klere, en hy kyk my aan soos ek nog nooit aangekyk is nie. Diep kyk.

Met ‘n baie stadige, kraakstem sê die Woudman dat hy my al vir jare dophou. Ek moet saam met hom stap. Ek verwonder my aan die man en sien toe die mooiste Wolf-pels om sy skouers hang. Spierwit wolf. Baie mooi.

Na ‘n uur se stille stap, stop ons by sy houthuis. Dis mooi.
Die huis staan onder ‘n geelhoutboom en iewers agter die huis hoor ek ‘n waterval, maar ek sien niks nie.
“As die wind reg waai, hoor jy hom tot hier” praat die Woudman met my.
“Dis mooi” sê ek.
“Moenie bang wees nie. Ek wil vir jou ‘n storie vertel” praat die Woudman verder.

Hy begin:
“As jongmens, baie jare gelede, het ek hier kom woon. Hier tussen diere en bome. So na ‘n jaar kom ek toe agter dat ‘n wolf my agtervolg, oral waar ek gaan. Maar snaaks, ek was nooit bang vir die wolf nie.
Snags het hy langs my by die vuur kom sit en as ek kooi toe gaan het hy so langs, byna op my voete, kom lê.
Ek het maar gewoond geraak aan die wolf en dit so aanvaar en nooit enige vrae gevra nie.
Soms het Wolf vir ‘n dag of so weggebly, dan weer opgedaag met ‘n ding in die bek. Of ‘n veer van ‘n arend of ‘n geraamte van iets. Hy het dit dan hier langs my kom neersit.
Die Arend se vere het ek dan maar in hierdie houtpotjie gesit. Kyk hier” en hy wys vir my, “hier is al die vere”
My mond hang oop.
En toe Oom? Vra ek

“Op ‘n dag, toe Wolf nou al goed lank in die tand is en nie meer so baie wil rondloop nie, het hy my in die oë gekyk en met sy siel vir my gesê dat wanneer hy die dag doodgaan, ek sy pels moet afsny en die mooiste karos vir my maak. Dis die pels van wysheid” het Wolf my aangesê met sy oë.
“Kon Oom dan Wolftaal verstaan” vra ek
“As jy lank saam met ‘n dier bly en jou siel is reg, hoor jy as hy met jou praat. Diere praat net met mense wie se siele reg is” sê die Woudman
Hy gee die Wolf-Karos vir my aan om te voel. Dis so sag.
“Nou ja, toe Wolf doodgaan het ek die vel afgesny en die res van Wolf begrawe. My hart was seer.
Maar in die Wolf-Karos het ek wysheid gevoel en snags wanneer ek die karos oor my trek, het die wonderlikste goed in my kop kom lê. Soms het ek my verwonder aan my eie gedagtes, maar ek het geweet dat dit van Wolf af kom.”
“Dis ‘n mooi storie” sê ek
“Hierdie is nie ‘n storie nie, dis die waarheid.” en die
Woudman gooi nog ‘n stuk hout op die vuur.
Ek sien die houtpotjie vol vere.
“Daai vere dra groot stories en wyshede. Wanneer Wolf so weggeraak het vir dae, het hy na die waterval, wat jy hier agter hoor, gegaan, tussen die rotse en kranse geklim, tot heel bo, daar waar geen mens kan klim nie. Daar het Arend gebly. Arend het dan ‘n veer of twee laat val en Wolf het dit vir my gebring. As ek nou mooi dink, dit was met volmaan wat Wolf dit gedoen het.
Ek het die vere mooi gebere, soos jy kan sien.”
Ek kyk die Woudman aan met verwonderring.
“Gaan haal daai houtpotjie met die vere vir my. My ou bene is styf van die koue en die vuur maak my voetsole warm” sê die ou man.
Ek doen dit.
Stadig haal hy ‘n veer uit die potjie, hou dit so teen die vuur, prewe iets en vryf met hande vol liefde oor die veer. Hy gee die veer vir my.
Hy haal nog ‘n veer uit en doen dieselfde.
“Nou ja, Kind, hier is jou eerste vere. Kom, dan druk ek hulle in jou vlerke, want ek kan sien dat jy gebore is om te vlieg en nie te kruip nie. Hier is jou vlerke, vlieg nou” sê die Woudman
Ek staan op, vryf oor Wolf-Karos, kyk die Ou Man in die oë en toe glimlag hy vir my.
Daardie dag het ek gevlieg, ver van die wrede wêreld met sy wrede mense, tot bo by die waterval en daar het ek gebly vir die res van my lewe.

‘N PEN

Nog nooit in my lewe het ek gesien dat mense oor ‘n pen baklei nie.

Daar moet vormpies ingevul word, 20 mense een pen. Goddank het ek ‘n pen in my hand.

“Sorg dat jou vorm perfek en netjies is” sê ek vir myself. Ek doen dit ook so.

Die mense dwaal, frons en gaan soos wilde diere aan, sommige weet nie watter kant toe nie (soos ek) maar ek probeer kophou.

Met vorm, pen en ID book stap ek die vertrek binne en daar is dit asof mens na ‘n Red Hanger sale by Edgars kyk. Mense, mense mense

Die een skreeu dit, daai een kla oor die en daai, ek bly stil. Na ‘n paar minute se sit en wag vir die volgende toonbank om my te sien, tel ek my voete op, en stap uit. Net weg. Ek verdwyn.

Timothy kom huistoe

TIMOTHY KOM HUISTOE
2022-04-04
“Jy moet nou dadelik oorkom na my toe. Hier is ’n ding aan die kom en niks kan hom keer nie” praat Antie Hessie Benson my ore rooi-warm deur die telefoon.
Antie Hessie is my buurvrou oor die pad. Dierbare Antie.
“Antie, dis vroeg in die oggend, nog nie eens 8 uur nie en ek het nou net die jêm op die stoof gesit. As ek nou los dan brand hierdie hele spul aan”
“Niks is te vroeg vir hierdie groot probleem van ’n besigheid nie en bring die pot sommer saam. Jy kan verder op my stoof kook. Hierdie is sake wat NOU aandag moet vat,” gaan die Antie aan asof sy nou net doodstyding gekry het.
“Nou goed, ek kom Antie. Sit solank Antie se stoof se plaat aan. Hy moet goed warm wees anders gaan die suiker nie behoorlik smelt nie en die hele spul trek sandsuiker”
Ek hardloop oor die pad met ’n groot pot ongekookte jêm in my hande.
Ek druk die tuinhek met my heup oop en trippel die sementpaadjie op tot by die voordeur.
Toe ek by Antie Hessie se huis instap, weet ek nou nie of ek blygeid of moerigheid in haar gesig sien nie.
“Kêrelkind, Timothy is oppad terug. Sy het daai man van haar net daar in Ierland gelos en vir my laat weet sy het nou genoeg gehad van daai vreemde oorsee besigheid. Kyk, hier is die brief wat sy gepos het. Haar hart verlang huistoe.”
“Antie, maar dis goeie nuus. Dan is Antie se dogter weer hier by Antie en sy is mos my beste vriendin.”
“Juis. Dis van blygeid dat ek so te kere gaan” en Antie Hessie beduie met hande, nek en oë. Alles gelyk.
Ek staan voor die stoof en roer die konfyt. Antie Hessie gryp hier en vat daar. Praat die kant toe en daai kant toe. Vat hier ’n woord en dan weer op ’n ander plek ’n ander woord. Geen mens verstaan waarvan sy praat nie. Ek “ja Antie” maar net.
Timothy se kamer moet skoon kom. Die laaikas moet gepolish word. En ’n lys van goeters wat gedoen moet word moet klaar voordat Timothy kom.
“Wanner kom Timothy, Antie” vra ek
“More. Sal jy sommer die kantgordyne wat in haar kamer hang in jou wasjien gaan gooi?” vra sy.
“My masjien is vol van haar beddegoed sodat ek die motbol reuk kan uitkry. Daai meisiekind van my gaan op lekker-ruik-beddegoed slaap.”
“Ek sal”
“Moenie dit te veel deurwas nie. Sorg net dat die ergste geel uit is. Hulle is maar dun gebrand van die middagson. Moenie dat die goed verder skeur nie”
“Ja, Antie” en ek roer die pot
“Jy kan nie die jêm te veel roer nie. Draai nou die plaat af dat hy stroop kan maak. Jy gaan nog so roer dan is dit net water” praat sy my aan.
’n Mens stry nie met Antie Hessie nie en praat ook nie terug nie.
Die heeldag word afgestaan om huis reg te trek en skoon te kry vir die tuiskoms van Timmothy.
“Aai, Here Wees genadig….my Timmy kom huistoe” praat sy.
“Kom Kêrelkind, dat ek jou help om die jêm in die pottjies te gooi terwyl die besigheid nog warm is.
Kan ek sommer een potjie vir my en Timothy hou?”
“Antie kan twee vat” sê ek.
Laat daai middag stap ek terug huistoe met pot onder die arm en klein glaspotjies vol konfyt.
Ek gooi die lace gordyne in die masjien en hang hulle in die laatmiddag son vir droog word.
Toe hulle nou mooi goed droog is, vat ek dit oor na Antie Hessie toe en sy sê dat ek sommer moet sit vir ’n koppie tee. Sy gaan vroeg bed toe sodat sy vroeg kan opstaan en die laaste goedjies doen voordat Timothy tuiskom.
Die volgende oggend vroeg lui my foon weer.
Dis Antie Hessie.
“Kom kind, jy sal hier moet wees as Timothy tuis kom. Jy sal my regop moet hou sodat ek nie knak van die groot skok nie. Ek kan nie glo dat my meisiekind huistoe kom nie”
“Ek kom Antie”
Toe daardie tuinhekkie oopgaan en Timothy kom by die sementpaadjie opgestap met net een tas in die hand, is dit asof Antie Hessie ’n Toeval kry.
“My Kind….My Kind….My Kind” snik sy
“Waar is al jou goeters? Het jy net hierdie een suitcase?”
Ma en dogter staan in mekaar se arms van blywees om mekaar weer te sien. Dis ’n prentjie wat die hartseer in my hart kom sit. Maar saam met die hartseer sit daar ’n blywees vir die Antie en dogter ook.
“Hallo Ma, ja, net hierdie een suitcase. Dis maar al. Die ander goed het ek in Ierland gelos.”
“Kind, nevermind die ander goed. Kom in, jy moet seker honger wees. Jou kamer is mooi skoon. Kom laat ek jou help. Kêrelkind, vat jy Timothy se suitcase” praat Antie Hessie sonder om asem te skep.
“Welkom tuis Timmy” sê ek.
“Ek het so na jou verlang” sê sy.
“Jy lyk goed, my darling” sê ek vir haar.
“Kom ek help jou” sê ek.
Maar ek sien mos in die meisiekind se oë lê verdriet, maar anderkant die verdriet is daar iets anders. Daar lê ’n blygeid saam met die verdriet. Ek kan sulke dinge in mense raaksien.
Ant Hessie praat nou maar so bolangs en hierdie kant toe en daai kant toe, maar in my hart weet ek dat ek my kans gaan kry om die waarheid uit Timmy te kry.
“Kom Timmy, ek maak vir ons Jêm-toebroodjies. Kêrelkind het die jêm net gister gemaak.”
En dit is hier waar die groot moeilikheid begin.
Toe ons om die kombuistafel sit, elke een met sy bordjie brood en beker tee, gebeur daar ’n ding wat vir Antie Hessie amper laat knak van skok, en ek gryp net suikerwater om haar regop te hou.
Timothy haal sowaar haal vals-tanne uit om die brood te byt.
“Kind, van wanner af het jy vals-tanne?”
“Dis ’n lang storie, Ma, maar ek moes maar plan maak”
Ant Hessie weet wanneer om ’n ding te los.
Timothy gee een byt aan die broodjie en ’n slukkie tee. Die tande lê in ’n tissue op haar skoot.
Antie Hessie kan sien dat die kind moeilik kou. Die groot vra bly in haar oë sit van waar is Timothy se tande en wat het dan verkeerd geloop. Mens se tande val mos nie sommer so na 5 jaar wat jy oorsee is, uit nie.
“Kind, nee Koot man, so kan ek nie sit en wonder nie. Vir wat moet jy dan nou die tande uithaal om ’n sagte stuk brood te eet. Wat is hier aan die gang, kind?” vra Antie Hessie.
“Daar in Ierland het dinge maar skeef geloop, toe moes ek my tande laat trek. Die tandarts wat my vals tande moes maak het dit op die goedkoopste manier gedoen , nou is die goed skeef gemaak en te klein. Hy het my mond verkeerd gemeet. Ek kan nie eens ’n stuk brood eet nie” verduidelik Timothy en in haar oë sit sy ’n “end of story” kyk.
“Maar waar is daai ryk Ier van ’n man van jou dan?” vra Antie Hessie.
“Dis ’n lang storie, ma, los dit maar eers daar. Dis ’n ander dag se praat daai”
Terwyl ons drie so om die tafel sit en brood eet en tee drink, bekyk ek vir Antie Hessie en Haar dogter Timothy en ek dink so by myself:
“Ja, wat maak tande tog nou saak. Ma en Dogter is bymekaar, ons almal sit om een tafel, Timothy natuurlik nou sonder tande, maar dis oraait. Darm het Timothy ’n ma en Antie Hessie ’n dogter.
Ek het nog al my tande, netjies reguit in ’n ry, maar my mense is weg. Ek is ’n alleen mens met tande.”
Dis asof Antie Hessie my gedagtes lees en sê:
“Kêrelkind, my meisiekind is by die huis. Maar in my hart sal jy my Kêrelkind wees. Gaan haal nog jêm by jou huis”
En op daardie dag toe weet ek net….wees tevrede met alles, al het jy nie tande nie.

Start a Blog at WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: